Assertiviteit en grenzen aangeven

Voor veel mensen is grenzen aangeven minder eenvoudig dan het klinkt. Je weet misschien best dat je vaker nee zou willen zeggen, maar op het moment zelf win je toch weer tijd, pas je je aan of slik je iets in. Achteraf voel je dan irritatie, spanning of teleurstelling in jezelf.

In mijn praktijk zie ik vaak dat gebrek aan assertiviteit niet voortkomt uit onwil, maar uit een patroon van rekening houden, conflicten vermijden of bang zijn om de ander teleur te stellen. Daardoor schuif je je eigen behoeften steeds verder naar achteren, met stress, frustratie of zelfverlies als gevolg.

Welke overtuigingen zitten daar vaak onder?

Sommige gedachten maken het extra lastig om voor jezelf op te komen. Denk aan ideeën als: “ik moet aardig gevonden worden”, “nee zeggen is egoïstisch” of “als ik mezelf laat zien, wordt het ongemakkelijk”. In therapie onderzoeken we niet alleen of die overtuigingen kloppen, maar ook waar ze ooit vandaan zijn gekomen.

Belemmerende overtuigingen die ik vaak terughoor zijn bijvoorbeeld:

• “Als ik duidelijk ben, ben ik te hard.”
  Daardoor ga je je boodschap vaak afzwakken of helemaal uitstellen.
• “De behoeften van anderen gaan voor.”
  Je raakt gewend om jezelf pas serieus te nemen als iedereen om je heen tevreden is.
• “Conflicten moet ik koste wat kost voorkomen.”
  Hierdoor ga je pleasen, terwijl de spanning vaak juist intern oploopt.

Assertiviteit is niet hetzelfde als hard of dominant zijn

Voor mij gaat assertiviteit over jezelf serieus nemen zonder de ander weg te drukken. Het is de vaardigheid om eerlijker te voelen wat voor jou klopt, daar woorden aan te geven en daarin ook te blijven staan wanneer dat spannend is. Dat vraagt vaak oefening, zeker als je jarenlang vooral aangepast hebt gereageerd.

Wat ik met je onderzoek

In gesprekken kijken we naar de situaties waarin je vastloopt, naar de emoties die daarbij meespelen en naar de manier waarop je jezelf op zo’n moment toespreekt. Afhankelijk van jouw vraag gebruik ik elementen uit cognitieve therapie, schematherapie en praktische oefeningen in communicatie.